Thoái hóa cột sống thắt lưng: Cách chăm sóc và tập luyện khi điều trị

Thoái hóa cột sống thắt lưng hiện là một trong những vấn đề cơ xương khớp phổ biến và có xu hướng trẻ hóa. Người mắc phải bệnh lý này thường cảm thấy mệt mỏi, bất lực vì bị cơn đau khớp mãn tính hành hạ. Một số biện pháp đơn giản tại nhà, bệnh nhân có thể xoa dịu đau đớn và cải thiện chức năng cột sống hiệu quả.

Dù việc chăm sóc tại nhà được xem là an toàn với hầu hết đối tượng bị thoái hóa cột sống thắt lưng, người bệnh vẫn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc chuyên gia vật lý trị liệu trước. Lúc này, họ sẽ xem xét và đưa ra lời khuyên thiết thực nhất về phương pháp hỗ trợ điều trị nào là an toàn mà bạn có thể áp dụng.

Tổng quan về bệnh thoái hóa cột sống thắt lưng

Thoái hóa cột sống thắt lưng là bệnh mãn tính tiến triển chậm trong đó phần sụn khớp và đĩa đệm ở cột sống thắt lưng bị thoái hóa. Điều này khiến cho người bệnh gánh chịu cơn đau âm ỉ tại vùng thắt lưng, tê bì ở chân hoặc rối loạn cảm giác, từ đó làm suy  giảm khả năng vận động.

Thống kê cho thấy, bệnh thường gặp ở đối tượng từ 50 trở lên, đặc biệt là nữ giới. Có một số yếu tố làm cho bệnh khởi phát chẳng hạn như: tuổi tác, tính chất công việc (thường xuyên mang vác nặng, đứng ngồi quá lâu…), dinh dưỡng kém, thừa cân, béo phì…

Thoái hóa cột sống nói chung có chữa được hay không còn tùy vào mức độ nghiêm trọng của bệnh. Hướng điều trị hiện nay là tập trung vào việc khắc phục triệu chứng, thay đổi lối sống của người bệnh nhằm làm chậm quá trình lão hóa . Vấn đề này sẽ được chia sẻ cụ thể hơn ở những phần sau.

Những điều cần lưu ý khi điều trị thoái hóa cột sống thắt lưng

Như vừa trình bày, cách điều trị thoái hóa cột sống sẽ phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe của người bệnh. Nhưng dù là tình huống nào đi chăng nữa thì bạn vẫn phải chú ý một số điểm quan trọng sau nhằm kiểm soát và giảm các triệu chứng của bệnh:

1. Dành thời gian nghỉ ngơi hợp lý

Người mắc bệnh này thường sẽ có biểu hiện đau và cứng khớp vào buổi sớm ngay khi vừa thức dậy hoặc chuẩn bị bắt đầu tập thể dục. Những lúc như thế này, tốt nhất bạn nên ngừng mọi hoạt động đang làm và nghỉ ngơi.

Song song với đó, người bệnh có thể thực hiện tư thế yoga child’s pose (tư thế đứa trẻ) vừa có tác dụng nghỉ ngơi, vừa giúp cơ thể thư giãn, giải tỏa căng thẳng. Ngoài ra, bài tập này cũng được chứng minh là có lợi cho việc điều chỉnh vùng lưng, xương sống và tăng cường sự dẻo dai tại những vị trí này. Nhưng nếu cơn đau tại vùng thắt lưng trở nặng thì bạn nên nghỉ ngơi tại giường từ 1 – 2 ngày và hạn chế vận động mạnh.

2. Người bị thoái hóa cột sống thắt lưng nên kết hợp chườm ấm và chườm lạnh

Chườm là phương pháp dễ thực hiện và ít tốn kém nhằm hỗ trợ giải quyết các cơn đau do thoái hóa khớp. Tuy vậy, không phải ai cũng rõ khi nào nên chườm ấm và lúc nào mới cần chườm lạnh. Về cơ bản, phương pháp chườm nóng dựa trên việc sử dụng nhiệt để kích thích lưu thông máu, thư giãn các cơ bị xơ cứng; trong khi chườm lạnh sử dụng hơi lạnh để làm co mạch máu, giảm tuần hoàn đến vùng bị ảnh hưởng, từ đó làm chậm quá trình viêm và giảm sưng tấy (biện pháp này cũng được khuyến khích sử dụng cho những tổn thương cấp tính).

Liệu người bệnh có được sử dụng luân phiên cả 2 phương pháp này để giảm đau do thoái hóa cột sống thắt lưng hay không. Câu trả lời là “Được” bạn nhé. Bệnh nhân có thể áp dụng chườm ấm vào buổi sáng để thư giãn các khớp và chườm lạnh để giảm sưng, viêm vài giờ sau đó. Nhưng lưu ý cả 2 cách chườm chỉ nên thực hiện trong vòng 10 – 15 phút mỗi lần và không được để nước nóng hoặc đá lạnh tiếp xúc trực tiếp với da.

3. Duy trì cân nặng ổn định là điều cần phải thực hiện khi điều trị thoái hóa cột sống thắt lưng

Cột sống là phần quan trọng trong khung xương người bởi nó gánh chịu nhiều áp lực  từ các hoạt động hằng ngày. Nhưng trên thực tế, cột sống chỉ có thể chịu đựng trọng lượng nhất định. Do vậy, tình trạng tăng cân quá mức sẽ tạo thêm áp lực cho cột sống và đẩy nhanh quá trình thoái hóa hơn nữa.

Chính vì vậy mà việc xây dựng chế độ ăn uống khoa học kết hợp với việc luyện tập sẽ giúp bạn duy trì được cân nặng ổn định, giảm nguy cơ gặp phải những biến chứng khôn lường do thoái hóa cột sống.

4. Sử dụng thiết bị hỗ trợ cho người bị thoái hóa cột sống thắt lưng

Một số thiết bị sau đây có thể hữu ích cho bạn trong việc ổn định và làm giảm áp lực ở vùng thắt lưng:

  • Đệm cao su thiên nhiên được rất nhiều chuyên gia khuyến nghị bởi sự đạt chuẩn về độ mềm mại, không quá cứng hay bị biến dạng và có thể nâng đỡ cột sống hiệu quả
  • Đai thắt lưng hỗ trợ cột sống là sản phẩm cũng được nhiều người bệnh quan tâm hiện nay bởi nó tạo áp lực vững chắc lên vùng cơ lưng giúp cho bạn thoải mái vận động mà không sợ đau. Mặc dù vậy vẫn có nhiều ý kiến trái chiều xoay quanh tác dụng phụ của việc sử dụng loại sản phẩm này. Vì thế, tốt nhất bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi dùng.

5. Điều chỉnh các hoạt động phù hợp với thể trạng người bệnh

Với người bị thoái hóa cột sống thắt lưng, trong khi việc thực hiện vật lý trị liệu kết hợp cùng các bài tập cường độ nhẹ cho hiệu quả cải thiện các triệu chứng bệnh tích cực thì một số hoạt động sau đây lại làm tăng gánh nặng cho cột sống và bắt buộc bạn phải điều chỉnh lại, điển hình như:

  • Khuân vác vật nặng (kể cả đeo túi hoặc ba lô cồng kềnh) sẽ khiến phần cơ cổ và lưng bị căng cứng gây cảm giác đau nhức, mệt mỏi cho người bệnh
  • Tránh thực hiện các động tác như cúi, nghiêng, ngửa hoặc xoay người đột ngột
  • Ngồi xe máy, ô tô hoặc ngồi làm việc trong thời gian dài sẽ làm trầm trọng thêm biểu hiện đau ở lưng và cổ. Giải pháp cho vấn đề này là hãy nghỉ giải lao thường xuyên hoặc đi bộ

6. Sử dụng viên uống bổ sung glucosamine

Ngoài những lưu ý vừa trình bày, người bị thoái hóa cột sống thắt lưng cũng nên quan tâm đến việc bổ sung các dưỡng chất tốt cho xương khớp, thông dụng là glucosamine. Thành phần này khi vào cơ thể có tác dụng kích thích tế bào mô sụn, ức chế các enzyme phá hủy sụn khớp và làm tăng sinh sụn khớp.

Bạn có thể lựa chọn sản phẩm bổ sung glucosamine ở dạng glucosamine sulfates sẽ hấp thu nhanh hơn và có nhiều nghiên cứu trên các đối tượng sử dụng. Bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa về việc sử dụng glucosamine.

Các bài tập hỗ trợ điều trị thoái hóa cột sống thắt lưng

Một số loại hình luyện tập sau đây có thể hữu ích trong việc hạn chế sự tiến triển của thoái hóa cột sống:

  • Những bài tập như gập gối, kéo giãn cơ lưng hay một vài tư thế yoga cơ bản như tư thế quả núi, tư thế rắn hổ mang rất có lợi cho việc giảm đau mỏi cột sống, tăng sức bền cho các nhóm cơ vùng thắt lưng. Khi luyện tập, bạn cũng có thể kết hợp thêm sử dụng với dây tập để tăng hiệu quả
  • Ngoài những bài tập trên, người bệnh thoái hóa cột sống thắt lưng có thể tham khảo các bài tập aerobic cường độ thấp hoặc các hoạt động không gây áp lực lên cột sống như đi bộ, đạp xe cố định hoặc bơi lội
  • Người bệnh cũng có thể lựa chọn các bài tập giới hạn chuyển động (Range ofmotion exercises). Loại hình luyện tập này sẽ tập trung vào việc giữ cho các khớp lưng được thư giãn, giải tỏa hiện tượng căng cứng và duy trì chuyển động khớp bình thường (ví dụ như các động tác duỗi nhẹ sang ngang, tiến và lùi…)

Hy vọng những thông tin này sẽ giúp ích cho bạn trong việc điều trị bệnh cho chính mình và người thân.

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh


0/5 (0 Reviews)

Các bài liên quan

Chuyên gia tiết lộ bí quyết chữa khô khớp gối hiệu quả

Chuyên gia tiết lộ bí quyết chữa khô khớp gối hiệu quả

Chế độ dinh dưỡng có vai trò rất quan trọng trong việc điều trị khô khớp gối. Một số thực phẩm giàu canxi và vitamin D như ngũ cốc, các loại rau, sữa và khoai lang có thể cải thiện tình trạng này hiệu quả. Cùng với thói quen ăn uống khoa học kết hợp […]
Điều trị bệnh khô khớp như thế nào? Khô khớp có nguy hiểm không?

Điều trị bệnh khô khớp như thế nào? Khô khớp có nguy hiểm không?

Khô khớp là hiện tượng các khớp khi vận động thường phát ra tiếng động lục cục hoặc lạo xạo. Đây không phải là trường hợp hiếm gặp nhưng nếu không được phát hiện sớm và điều trị kịp thời có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng. Vậy bệnh khô khớp gây nguy […]
Bệnh khô khớp gối là gì? 6 nguyên nhân gây bệnh phổ biến

Bệnh khô khớp gối là gì? 6 nguyên nhân gây bệnh phổ biến

Khô khớp gối là tình trạng các khớp phát ra tiếng lạo xạo, lục cục khi vận động, làm ảnh hưởng đến quá trình đi lại, đau nhức dữ dội khi đứng lên ngồi xuống. Điều này ảnh hưởng rất nhiều đến sức khỏe, cuộc sống và công việc của bạn. Vậy nguyên nhân nào […]
Dinh dưỡng cho bệnh nhân viêm khớp: Nên ăn gì và kiêng gì?

Dinh dưỡng cho bệnh nhân viêm khớp: Nên ăn gì và kiêng gì?

Cũng như bao vấn đề sức khỏe khác, người bệnh viêm khớp nếu chịu khó tuân thủ theo hướng dẫn điều trị của bác sĩ, đồng thời kết hợp với chế độ dinh dưỡng lành mạnh sẽ mau chóng kiểm soát cơn đau và tận hưởng cuộc sống trọn vẹn. Câu hỏi đặt ra bệnh […]